Σταματάμε στο άγαλμα του καπνεργάτη, κοντά στο εργατικό κέντρο της Θεσσαλονίκης.
Τον Φεβρουάριο του 1936 οι καπνεργάτες της Θεσσαλονίκης καταλαμβάνουν ένα εργοστάσιο και διαδηλώνουν σε διάφορα σημεία της πόλης επειδή οι μισθοί τους μειώνονται και παραμένουν απλήρωτοι, οι διαδηλώσεις μέρα με την μέρα γίνονται πιο πολλές, ενώ υπάρχει μαζική συμμετοχή του κόσμου, με αποτέλεσμα σε μια συγκέντρωση στις 9 Μαΐου του 1936 οι χωροφύλακες να ανοίξουν πυρ και να σκοτώσουν συνολικά 12 εργάτες, ενώ τραυματίστηκαν άλλοι 300.
Για τους ιστορικούς τα γεγονότα του Μαΐου του 1936, έχουν χαρακτηριστεί ως μία από τις κορυφαίες στιγμές του ελληνικού εργατικού κινήματος.
Με αφορμή τον θάνατο των εργατών και ιδιαίτερα τον θάνατο του αυτοκινητιστή Τάσου Τούση, ο οποίος βρέθηκε στην διαδήλωση και σκοτώθηκε, το μοιρολόι της μάνας πάνω από το νεκρό παιδί της, η μοναδική στιγμή που κάποιος αποθανάτισε με την φωτογραφική μηχανή του, η φωτογραφία που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Ριζοσπάστης και την είδε ο ποιητή μας Γιάννης Ρίτσος, ήταν η αιτία που τον έκαναν να εμπνευστεί τον "ΕΠΙΤΑΦΙΟ" .
Μέρα Μαγιού μου μίσεψες
μέρα Μαγιού σε χάνω
άνοιξη γιε που αγάπαγες
κι ανέβαινες απάνω
Στο λιακωτό και κοίταζες
και δίχως να χορταίνεις
άρμεγες με τα μάτια σου
το φως της οικουμένης
Και μου ιστορούσες με φωνή
γλυκιά ζεστή κι αντρίκεια
τόσα όσα μήτε του γιαλού
δεν φτάνουν τα χαλίκια
Και μου 'λεγες πως όλ' αυτά
τα ωραία θα ‘ν' δικά μας
και τώρα εσβήστης κι έσβησε
το φέγγος κι η φωτιά μας
(Γιάννης Ρίτσος)
